Bilimsel etkinin iki önemli göstergesi kabul edilen listeler art arda açıklandı. Clarivate, Highly Cited Researchers 2026 (Yüksek Atıf Alan Araştırmacılar) listesini 18 Kasım 2026’da yayımladı. Ekim ayında yayımlanan Stanford–Elsevier “dünyanın en etkili yüzde 2’lik bilim insanları” listesinde ise Türkiye’den 2.350 isim yer aldı.
Clarivate listesi: 62 ülkeden 6.802 araştırmacı
Clarivate’in bilgi enstitüsü ISI’nin analistleri bu yıl 62 ülke ve bölgedeki 1.200’ü aşkın kurumdan 6.802 araştırmacıya 7.090 unvan verdi. Bazı araştırmacılar birden fazla alanda listeye girdiği için unvan sayısı kişi sayısından fazla. Clarivate’e göre bu araştırmacılar, dünyadaki bilim insanları arasında yaklaşık binde birlik bir dilimi temsil ediyor.
Liste yine birkaç ülkede yoğunlaşıyor: Unvanların yüzde 86’sı ilk 10 ülkede, yüzde 74’ü ilk beş ülkede toplanmış durumda.
| Sıra | Ülke / bölge | Unvan sayısı | Dünya payı |
|---|---|---|---|
| 1 | ABD | 2.606 | %36,8 |
| 2 | Çin (anakara) | 1.484 | %20,9 |
| 3 | Birleşik Krallık | 520 | %7,3 |
| 4 | Almanya | 373 | %5,3 |
| 5 | Avustralya | 292 | %4,1 |
| 6 | Kanada | 215 | %3,0 |
| 7 | Hollanda | 199 | %2,8 |
| 8 | İsviçre | 151 | %2,1 |
| 9 | Hong Kong | 147 | %2,1 |
| 10 | Fransa | 121 | %1,7 |
Kurumlar arasında ilk sırada 264 unvanla Çin Bilimler Akademisi var. Onu Harvard Üniversitesi (185), Stanford Üniversitesi (139) ve Tsinghua Üniversitesi (105) izliyor.
Clarivate listesine nasıl giriliyor?
- Değerlendirme, Web of Science’ta 2015–2025 arasındaki 11 yıllık dönemi kapsıyor.
- Araştırmacının, alanında ve yayın yılında atıf bakımından ilk yüzde 1’e giren birden fazla “yüksek atıflı makalesi” olması gerekiyor. Yalnızca makale ve derlemeler sayılıyor.
- Değerlendirme 21 temel alanda yapılıyor. Birden fazla alanda etkili olan araştırmacılar ayrıca “Cross-Field” (alanlar arası) kategorisinde listeleniyor.
- Clarivate bu yıl aşırı yayın sayısı, aşırı öz atıf ve olağan dışı yayın–atıf örüntülerini ayıklamak için alana göre ayarlanmış filtreler kullandığını açıkladı.
- Listedeki kurum bilgisiyle ilgili düzeltme talepleri 8 Aralık 2026’ya kadar yapılabiliyor. Onaylanan düzeltmeler aralıktaki son güncellemede listeye yansıyacak.
Türkiye’deki kurumlardan listeye giren araştırmacıları, Clarivate’in resmî liste sayfasında ülke filtresini kullanarak görebilirsiniz.
Stanford–Elsevier listesi: Türkiye’den 2.350 bilim insanı
Stanford Üniversitesi’nden John Ioannidis ve ekibinin Elsevier’in Scopus verileriyle hazırladığı listenin 2026 güncellemesi 7 Ekim 2026’da yayımlandı. akaturk’ün veri setinden yaptığı derlemeye göre listede Türkiye adresli 2.350 bilim insanı var:
- Kariyer boyu etki listesinde 1.479 kişi
- Yalnızca 2025 atıflarına dayanan yıllık listede 1.776 kişi
- Her iki listede birden 905 kişi
- Listede isim çıkaran üniversite sayısı: 175
| Üniversite | Listedeki bilim insanı sayısı |
|---|---|
| İstanbul Teknik Üniversitesi | 108 |
| Hacettepe Üniversitesi | 77 |
| Yıldız Teknik Üniversitesi | 60 |
| Orta Doğu Teknik Üniversitesi | 57 |
Kariyer boyu listede dünya sıralamasında en üstte yer alan üniversite mensupları arasında İlhami Gülçin (Atatürk Üniversitesi), İsmail Çakmak (Sabancı Üniversitesi), Metin Sitti (Koç Üniversitesi), Ahmet Sarı (Karadeniz Teknik Üniversitesi), Mustafa Türkyılmazoğlu (Hacettepe Üniversitesi) ve Celâl Şengör (İTÜ) bulunuyor.
İki liste arasındaki fark ne?
İki liste farklı veri tabanlarına ve yöntemlere dayanıyor. Clarivate listesi Web of Science’taki yüksek atıflı makale sayısını temel alıyor ve uzman değerlendirmesiyle süzülüyor. Bu yüzden çok daha seçici, kabaca binde bir. Stanford–Elsevier listesi ise Scopus verileriyle, öz atıflar çıkarılarak hesaplanan bileşik bir “c-skor” kullanıyor ve her alt alanda ilk yüzde 2’yi kapsıyor.
Her iki listenin hazırlayıcıları da sıralamaların bilimsel mükemmelliğin mutlak ölçüsü olmadığını, farklı alanlar arasında karşılaştırma yapılırken dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor. akaturk’ün derlemesine göre Türkiye adresli isimlerde ortanca öz atıf oranı yüzde 11,7; isimlerin yüzde 7,2’sinde bu oran yüzde 30’un üzerinde.
